Hızlı Beyincik Gelişimi İnsan Evrimini Şekillendirebilir

Hızlı Beyincik Gelişimi İnsan Evrimini Şekillendirebilir

hh

   Beyincik için “küçük beynimiz” diyebiliriz ama ‘Current Biology’de yayımlanan yeni bir çalışma beyinciğin insan evriminde büyük rol oynadığını gösteriyor. Beynin neokorteks’inin benzersiz kavrama yeteneklerimiz için önemi ne kadar kabul edilir olsa da; yeni görüşler beyinciğin teknik zekâ için kritik olabileceği şeklinde.

   “İnsanın zihinsel cesaretinin biyolojik madde”si olarak tanımlanan neokorteks, önceleri insan evrimi konusunda tüm dikkatleri topluyordu. Bunun nedeni sadece insan beyninin %85 ini oluşturması değil; dil becerisi, bilinç, üç boyutlu düşünmede de kritik rolünün olması. Evrim sırasında bu bölgenin genişlemesi kavrama yeteneğinin bu bölümle ilgili olduğunu düşündürüyor. Ancak, giderek anlaşılıyor ki; beyinciğin evrimdeki rolü büyük.

   Önceleri beyinciğin hareket kontrolü için birincil gereken olduğuna inanılıyordu. Ama kademeli olarak gün ışığına çıkıyor ki, beyinciğin fonksiyonu motor kontrolünün de ötesinde. Toplam beyin hacminin sadece %10unu oluşturuyor olsa da neokorteks’teki nöron sayısının 4 katı nörona sahip. Yani yaklaşık 70 milyar. Hala aydınlatılması gereken çok fazla fonksiyonu olsa da öneminin gittikçe artacağı kabul ediliyor.

   Beyinciğin evrimimizde önemli bir rolünün bulunup bulunmadığını araştırmak için Durham Üniversitesi ve Reading Üniversitesi araştırmacıları primat soyu boyunca görülen evrimsel oran değişikliklerini inceledi. İnsanın, gözlemlenen beyincik ve neokorteks büyüklüğü yönüyle diğer primatlarla olan sıkı ilişkisinden saptığı anlaşıldı. Bunun nedeni beyinciğin hızlı genişlemesiydi. Beyincik büyüklüğünün artmasının yanında ayrıca beyinciğin neokorteks’e oranı da artıyor.

   Neokorteks büyük yapısı nedeniyle önceleri tüm dikkati üzerine çekmiş gibi görünüyor. Diğer beyin alanlarıyla karşılaştıracak olursak neokorteks bunların en çok büyüyeni. Ancak; denkleme hayvanın büyüklüğünü de koyarsak, beyincik neokortekse oranla daha hızlı büyüyor.

   Araştırmacılara göre; beyincik, duyusal motor kontrol ve karmaşık davranış dizilerini öğrenmede gerekli olarak bilindiğinden, beyinciğin büyümesi teknik zekânın evrimi için kritik olabilir. Teknik zekâ, alet yapımı ve kullanımını kapsıyor ve en az kavrama evrimindeki sosyal zekâ kadar önemli.

   Bilim insanları şunu belirtiyor ki beyin bölümleri birbiriyle ilişkili ve odak birinden diğerine kaymamalı. Robert Barton, ‘New Scientist’e şöyle açıklıyor: “Hikâyenin esas bölümü şu ki; korteks ve beyincik birlikte çalışıyor. Ve diğerini etkilemeden birine zarar vermek zor”

Hazırlayan: Hatice Demir (Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Evrimsel Tıp Ekibi)

Kaynak: Rapid Growth Of The Cerebellum May Have Helped Shape Human Evolution

[Via Cell PressCurrent BiologyNew Scientist and Examiner.com]

Reklamlar

Soru, Görüş ve Eleştirileriniz: (Uygunsuz İçerikler Kaldırılacaktır)

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s